Carlo Rovelli – Gerçeklik Göründüğü Gibi Değildir (2018)

Burada kısa süre önce ‘Fizik Üzerine Yedi Kısa Ders’ başlıklı çalışmasına da yer verdiğimiz, günümüzün öncü fizik kuramcılarından Carlo Rovelli, şimdi de nesneler, nesnelerin doğası ve dinamiklerini açıklıyor.

Kitabını, kuantum kütle çekimine ve bu konuyla ilgili araştırmaların göz önüne sermekte olduğu garip dünyaya adayan Rovelli, halen sürmekte olan araştırmaların adeta bir canlı yayını eşliğinde, nesnelerin temel doğasına ilişkin ne öğrendiğimizi, ne bildiğimizi ve bugün ne anlamaya başladığımızı anlatıyor.

Yazar, bugün dünya hakkındaki düşüncelerimizi düzenlememizi sağlayan bazı temel fikirlerin Antik Çağ’daki kökenleriyle başlıyor ve 20. yüzyılın iki büyük keşfini, Einstein’ın genel görelilik kuramı ile kuantum mekaniğini, fiziksel içeriklerinin özüne odaklanarak açıklıyor.

Ayrıca, standart kozmolojik modelin Planck uydusundan edinilmiş verilerle doğrulanması (2013) ve pek çoklarının beklediği ama CERN’de bir türlü ortaya çıkmayan üstünsimetrili parçacıklar (2013) gibi doğanın bize sunduğu son işaretleri göz önünde tutarak,  günümüzde kuantum kütle çekimi araştırmalarından doğmakta olan dünya imgesini anlatan çalışma, bu fikirlerin, uzayın tanecikli yapısından zamanın çok küçük ölçeklere inildiğinde yok olmasına, Büyük Patlama fiziğinden kara delik ısısının kaynağına ve bilginin fiziğin temelinde oynadığı rol hakkında gözümüze çarpanlara dek pek çok farklı sonucu tartışıyor.

Tanecikler, kuantum devrimi, kuantum uzayı ve ilişkisel zaman, uzay ve zaman, kuark, ışık parçacıkları, kara deliklerin ısısı, uzay dalgaları ve sonsuzluk gibi temel fiziğin ana gündem ve sorunları hakkında aydınlanmak isteyenler kaçırmasın.

  • Künye: Carlo Rovelli – Gerçeklik Göründüğü Gibi Değildir, çeviren: Tolga Esmer, Can Yayınları, bilim, 272 sayfa, 2018
Reklamlar

Fernando Báez – Kitap Kıyımının Evrensel Tarihi (2018)

Bu kitabın sahibi, Venezuelalı yazar Fernando Báez, kültür kıyımına karşı toplumları bilinçlendirmek amacıyla, dünya çapında çalışmalar yürüten isimlerden.

Kendisinin bu konuya uzun zamandır duyduğu ilginin ve birikiminin neticesi olan elimizdeki çalışması ise, Sümer tabletlerinin yok edilişinden 2003’te Irak işgal edilirken ülkenin ulusal kütüphanesindeki elyazmaları ve sanat eserlerinin yok edilişine uzanan bir çerçevede, kitap kıyımının geniş bir tarihini sunuyor.

  • İskenderiye kütüphanesinin yakılışı,
  • Kaybolan büyük Yunan klasikleri,
  • Moğol hükümdarı Hülagu’nun, 13. yüzyılda, dönemin kültür başkenti Bağdat’ı işgal ederken kentin kütüphanelerini yakıp yıkması,
  • Amerika’nın keşfi sürecinde misyonerlerin Aztek ve Maya uygarlıklarına ait kodeksleri yakması,
  • Engizisyonun kitap düşmanlığının sınır tanımazlığı,
  • Nazilerin programlı kitap yakma faaliyetleri,
  • Ve daha fazlası, bu kitapta karşımıza çıkıyor.

Báez çalışmasında, tarihte kitaplara yönelik kıyımı anlatmakla yetinmiyor, aynı zamanda dini ve siyasi erklerin pek çok yazar ve düşünüre uyguladığı sansürü de geçmişten günümüze izliyor.

Heinrich Heine, “Kitap yakılan bir yerde sonunda insanları yakarlar.” demişti.

Bu çalışma da, kitap yakmanın hakikaten insanı ve medeniyeti yok etme girişimleriyle nasıl at başı gittiğini gözler önüne sermesiyle önemli.

  • Künye: Fernando Báez – Kitap Kıyımının Evrensel Tarihi, çeviren: Tolga Esmer, Can Yayınları, tarih, 368 sayfa, 2018

Carlo Rovelli – Fizik Üzerine Yedi Kısa Ders (2018)

‘Fizik Üzerine Yedi Kısa Ders’, karmaşık bilimsel kuramları her seviyeden okurun anlayabileceği şekilde açıklamasıyla rehber niteliğinde bir çalışma.

Çağdaş fizikçi Carlo Rovelli burada, Albert Einstein’ın genel görelilik kuramı, kuantum mekaniği, evrenin mimarisi, temel parçacıklar, kuantum çekimi, olasılık ve kara delikler gibi, isimleriyle bile kimi okurlara korkutucu gelebilecek, fizik tarihinde gerçekleşmiş en büyük yedi devrimi anlatıyor.

Evren ve onun özgün kanunları, insanoğlu için hep muamma olmuştur. Neyse ki fizik bilimi, bizim adımıza bu büyülü dünyayı daha anlaşılabilir kılan kimi ufuk açıcı keşiflere imza atmış durumda.

Carlo Rovelli’nin akıcı kitabı da, modern fiziğin bu en sarsıcı keşiflerinin sağlam bir özeti.

  • Künye: Carlo Rovelli – Fizik Üzerine Yedi Kısa Ders, çeviren: Tolga Esmer, Can Yayınları, bilim, 72 sayfa, 2018