Yannis Ritsos – Her Zaman En Başta Özgürlük (2010)

‘Her Zaman En Başta Özgürlük’, Yunan şiirinin ve çağımızın en büyük ustalarından Yannis Ritsos’un seçme şiirlerini bir araya getiriyor.

Kitabın adından da anlaşılacağı gibi, Ritsos’un simgesi olan “özgürlük”, buradaki şiirlerin de ortak teması.

Ritsos, ‘Temel Nesneler’de şöyle diyor:

“Kocaman bir iğne ve kalın bir iplikle,

beceriksiz, dikiyor ceketinin düğmelerini.

Konuşuyor kendi kendine:

 

Yemeğini yedin mi? İyi uyudun mu?

Konuşabildin mi? Avuç açmak mı?

Pencereden bakmayı düşündün mü?

Kapı çalındığında gülümsedin mi?

 

Ölüm varsa da, her zaman, ikinci gelir.

 

Çünkü her zaman en başta, özgürlük.”

  • Künye: Yannis Ritsos – Her Zaman En Başta Özgürlük, çeviren: Özdemir İnce, Herkül Millas ve İoanna Kuçuradi, Kırmızı Yayınları, şiir, 316 sayfa

Metin Altıok – Bir Acıya Kiracı (2010)

‘Bir Acıya Kiracı’, Metin Altıok’un bütün şiirlerini bir araya getiriyor.

Altıok’un ‘Gezgin’, ‘Yerleşik Yabancı’, ‘Kendinin Avcısı’, ‘Küçük Tragedyalar’, ‘İpek ve Kılabtan’, ‘Gerçeğin Öteyakası’, ‘Dörtlükler ve Desenler’, ‘Süveydâ’, ‘Alaturka Şiirler’, ‘Hesap-İşi Şiirler’ ve ‘Soneler’ kitaplarından oluşan eser, Altıok’un hüzzam sesini şiir severlerle buluşturuyor.

Altıok, ‘Acı’ başlıklı şiirinde şöyle diyor:

 

“Acı, gittiğini geri dönen yavaş at,

Gizli ve tekinsiz öksesi yaşamanın.

Umulmadık sevinçleri tattıran bize,

Renklendiren bir kuşun kanadını.

Ve gece söküp gündüz örerek,

Var gibi gösteren hiç olmayanı.

 

Gelirler tüyden adımlarıyla

Ve aşk ve mut ve başkaları.

Duyulur içten içe değişmez acı,

Komaz ansımaya yanıltıcı yanlarını.

Ve bizim o insancıl yaramız,

Açılır bir gülün yapraklarını.

Yüreğimizin kanayan gergefinde,

Delerek acının gerilmiş kumaşını.”

  • Künye: Metin Altıok – Bir Acıya Kiracı, Kırmızı Yayınları, şiir, 469 sayfa

Pablo Neruda – Yüz Aşk Sonesi (2010)

Pablo Neruda, ilk kez 1959 yılında yayımlanan ünlü eseri ‘Yüz Aşk Sonesi’ni, Matilde Urrutia’ya ithaf etmişti.

Orijinal ismi ‘Cien Sonetos de Amor’ olan kitaptaki ilk şiirden bir alıntı:

“Matilde, çimen, taş, şarap, hangisi senin adın?

Adısın hem topraktan doğup sonsuza kalanın,

öyle bir sözcük ki söktürür şafağı büyümesiyle,

çakar limon ışıkları onun yaz demlerinde.

 

Akıp gider bu adın üstünde

ateşin deniz mavisi arılarıyla sarılmış tahta gemiler;

bir ırmağın suyudur ki o harfler

kireçlenmiş yüreğimde yüzerler.

 

Ah, nice yollardan sonra bulunmuş ad,

gizli bir tünelin kapısı sarmaşıklar altında,

dertleşir dünyanın mis kokusuyla! (…)”

  • Künye: Pablo Neruda – Yüz Aşk Sonesi, çeviren: Adnan Özer, Kırmızı Yayınları, şiir, 226 sayfa

Konstantin N. Leontiev – Mısır Güvercini (2010)

Ünlü Rus yazarı Konstantin Leontiev’in ‘Mısır Apartmanı’ isimli elimizdeki romanı, İstanbul’da kaleme alınmış bir eser.

Zira Leontiev, en verimli yılları diyebileceğimiz 1873-1874 yıllarını İstanbul’da geçirmiş ve burada, bu romanın yanı sıra, önemli inceleme eserlerini de kaleme almıştı.

Leontiev’in kişisel dünyasından izler taşıyan romanın en dikkat çeken yanı, Doğu mistisizminin karakterlerinin ruh dünyasında ağırlıklı bir yer işgal etmesi.

Bunun bir nedeni de, eşinin akıl hastalığının, yazarı iyice mistik bir dünya görüşüne yaklaştırmış olması.

Roman, başkahramanı Ladnev’in, Edirne’den İstanbul’a ve buradan Rusya’ya uzanan hayatını anlatıyor.

Roman, bir Batılı olmakla birlikte, kendini daha çok Doğu’ya yakın gören ve hayatı tam anlamıyla bir arayıştan ibaret olan bu karakterin başından geçenleri, akıcı bir dille kaleme getiriyor.

  • Künye: Konstantin N. Leontiev – Mısır Güvercini, çeviren: Yaşar Avunç, Kırmızı Yayınları, roman, 302 sayfa

Yannis Ritsos – Rumluk / Yaşlı Kadınlar ve Deniz (2010)

‘Rumluk’ ve ‘Yaşlı Kadınlar ve Deniz’, Yannis Ritsos’un iki farklı döneminden şiirlerini bir araya getiriyor.

Çevirmenlerden Özdemir İnce’nin “gerçek sevginin şiirleri” dediği kitaplardan ilki ‘Rumluk’, Ritsos’un 1945-1947 arasında kaleme aldığı şiirlerden oluşuyor.

İç savaşa, solcu Ulusal Kurtuluş saflarında katılan şair, ‘Rumluk’u, kavgaların ve hengâmenin sürdüğü bu zamanda yazdı.

‘Yaşlı Kadınlar ve Deniz’ ise, şiirlerinde kadınlara çok özel bir yer ayırmış Ritsos’un, bu tarzdaki eserlerinin en güzel örneklerinden oluşuyor.

Bir halk kadınından Helena’ya kadar neredeyse her kadın, bu şiirlerde kendine yer bulmuştur diyebiliriz.

  • Künye: Yannis Ritsos – Rumluk / Yaşlı Kadınlar ve Deniz, çeviren: Özdemir İnce ve Herkül Milas, Kırmızı Yayınları, şiir, 117 sayfa

Dieter Duhm – Kapitalizmde Korku (2009)

Dieter Duhm, Türkçede ilk baskısı 1987 yılında yapılan ‘Kapitalizmde Korku’da, kapitalizmde korkunun kaynaklarını ve görünüm biçimlerini, hem toplumsal hem de bireysel düzlemde inceliyor.

Duhm kitabına, korkunun psikolojik teorisiyle başlıyor.

Kapitalizmin korku üreten tipik özellikleri; kapitalist toplumda korkunun ortaya çıkması ve yeniden üretilmesi; korkunun bireysel sonuçları; kapitalist toplum insanının nitelikleri; korkunun toplumsal biçimleri ve bu korkunun nasıl aşılabileceği, Duhm’un anlaşılabilir bir üslupla ele aldığı konulardan birkaçı.

Ayrıca Aziz Nesin’in, kitabın ilk baskısı için kaleme aldığı önsöz de bu yeni yayımda yer alıyor.

  • Künye: Dieter Duhm – Kapitalizmde Korku, çeviren: Sargut Sölçün, Kırmızı Yayınları, siyaset, 280 sayfa

Max Horkheimer – Alacakaranlık (2009)

Max Horkheimer ‘Alacakaranlık’ta, okuru, yaklaşık bir asır öncesinin Almanya’sına ve bir anlamda da geçen yüzyılın kapitalist dünyasına götürüyor.

Horkheimer’ın 1931-1934 yılları arasında kaleme aldığı kısa öykü ve denemelerinin bir derlemesi olan ‘Alacakaranlık’, kapitalizme, burjuva kültürü ve burjuva toplum düzenine sıkı eleştiriler getiriyor.

Horkheimer’ın bir yandan hummalı bir çalışma yürütürken, molalarda kâğıda döktüğü bu metinler konularını, o dönemin kapitalist düzenine özgü metafizik, karakter, ahlak, kişilik ve insan değeri anlayışı etrafında dönen eleştirilerden alıyor.

Yazarın kendi yaşamından hareketle yıllar önce kaleme aldığı bu metinlerin, bugün de bize birçok konuda ışık tutacağını söyleyebiliriz.

  • Künye: Max Horkheimer – Alacakaranlık, çeviren: İlknur Aka, Kırmızı Yayınları, deneme, 287 sayfa