David Harvey – Neoliberalizmin Kısa Tarihi (2015)

Neoliberalizmin tarihsel gelişimini izleyen, sistemin dünya çapında zenginler lehine ve yoksullar aleyhine sebep olduğu büyük yıkımı gözler önüne seren bir eser.

Kitap, neoliberalleşmenin nereden geldiğinin ve dünya sahnesini nasıl bu kadar kuşatıcı bir şekilde istila ettiğinin politik-ekonomik öyküsü.

David Harvey, bununla da yetinmeyerek, bu öyküyü eleştirel bir şekilde ele alıyor; alternatif politik ve ekonomik düzenlemelerin tespiti ve inşası için bir çerçeve de sunuyor.

Harvey, neoliberalizmi aşmanın tek yolunun da, sadece neoliberalizmin değil, genelde sermayenin çelişkilerine otoriter değil sosyalist bir çözüm üretecek yerel muhalefet güçlerinin ve küresel bir toplumsal hareketin ortaya çıkmasıyla mümkün olduğunu belirtiyor.

Rızanın inşası, neoliberal devletin oluşumu, eşitsiz coğrafi gelişmeler ve Çin tarzı neoliberalizm üzerine yeniden ve derinlemesine düşünmek için birebir.

  • Künye: David Harvey – Neoliberalizmin Kısa Tarihi, çeviren: Aylin Onacak, Sel Yayıncılık, iktisat, 256 sayfa, 2015

Rika Burnham ve Elliott Kai-Kee – Müze Dersleri (2015)

Profesyonel müze eğitmenlerine ve müze rehberlerine, müze eğitimine yönelik tarihsel, teorik ve pratik perspektifler sunan önemli bir çalışma.

Kitap, müze eğitiminin nasıl olması gerektiği ve mesleğin kavramsal altyapısı gibi konularda aydınlanmak isteyenler için birebir.

Her ikisi de yıllardır ABD’deki çeşitli müzelerde ders veren Rika Burnham ve Elliott Kai-Kee’nin çalışması, özellikle şu soruların yanıtlarını arayanlar için bir başvuru kaynağı:

  • Sanat eserleriyle kurduğumuz ilişkide müzede verilen eğitimin rolü ne olabilir?
  • Ders verenler ve gönüllü rehberler bu ilişkinin derinleşmesine ne şekilde katkıda bulunabilirler?
  • Kolektif bir sanat deneyimini hayal edebilir miyiz?
  • Araştırma ve keşif hissini körükleyecek bir müze deneyimi nasıl kurgulanır?
  • Böylesi bir deneyimi yaratabilecek eğitimin teorik çerçevesi ne olmalıdır?

Künye: Rika Burnham ve Elliott Kai-Kee – Müze Dersleri, çeviren: Aylin Onacak, Koç Üniversitesi Yayınları, eğitim, 251 sayfa, 2015

James Gleick – Zaman Yolculuğu (2018)

Zaman yolculuğu, insanlığın en büyük ütopyasıdır.

Ezelden beridir bilimden edebiyata pek çok alanın konusu olagelmesinin en büyük nedeni de budur.

Ünlü bilim yazarı James Gleick de, zamanda yolculuk sevdamızın peşine düşüyor ve bu ütopyanın sinemadan gündelik hayata, fizikten edebiyata uzanan yolculuğunu ayrıntılı bir bakışla ortaya koyuyor.

Gleick bununla da yetinmeyerek, okurlarını zamanın anlamı, bilinç, bellek, yaşam, ölüm, geçmiş, gelecek, şimdi, uzayzaman ve dördüncü boyut gibi ufkumuzu genişletecek konular üzerine de derinlemesine düşünüyor.

Geçmiş değiştirilebilir mi?

Peki, geçmişe gidip Hitler’i veya dünyanın başına bela olmuş başka bir diktatörü öldürmek ister miydiniz?

İşte bu kitap, bizi hem böylesi yakıcı sorularla hem de bu soruların olası yanıtlarıyla da karşı karşıya bırakmasıyla ilgi çekici.

  • Künye: James Gleick – Zaman Yolculuğu: Geçmiş, Şimdi ve Geleceğin Kısa Tarihi, çeviren: Aylin Onacak, Koç Üniversitesi Yayınları, bilim, 352 sayfa, 2018

Richard Sennett – Yeni Kapitalizm Kültürü (2009)

Richard Sennett’in 2004 yılında Yale Üniversitesi’nde etik, siyaset ve ekonomi konularında verdiği konferansları içeren ‘Yeni Kapitalizm Kültürü’, günümüzde emek sermaye ilişkilerinin aldığı biçimi irdeliyor.

Sennett bunu, kurumların nasıl değiştiği; “beceri toplumu”nda yetenek ile gereksiz kılınmak ya da geride bırakılmakla ilgili korkular arasında ne tür bir ilişki olduğu ve tüketim davranışı ile siyasî tutumlar arasında nasıl bir bağlantı olduğu şeklinde özetleyebileceğimiz üç konu üzerinden yapıyor.

Kurumlar, beceriler ve tüketim kalıplarının değiştiği, fakat bu değişimin bireyleri özgürlüğe kavuşturmadığı, Sennet’in çalışmasının temel tezi.

  • Künye: Richard Sennett – Yeni Kapitalizm Kültürü, çeviren: Aylin Onacak, Ayrıntı Yayınları, siyaset, 142 sayfa

Charlotte Perkins Gilman – Bizim Ülkemiz (2014)

Charlotte Perkins Gilman’ı, ilk kadın ütopyası olan ünlü ‘Kadınlar Ülkesi’nin yazarı olarak biliriz.

Kendisinin öykülerinden oluşan ‘Sarı Duvar Kağıdı’ da, Türkçeye kazandırılmıştı.

‘Bizim Ülkemiz’ ise, cehennemi ataerkil dünyada geçen bir distopya.

Romanın başkahramanı Ellador, yüzyıllardır dışa kapalı anaerkil bir toplumda yaşamaktadır.

Bir gün, burayı keşfeden bir erkekle dünyaya açılır.

Yalnız bu ataerkil yeni dünya, nefreti, cinsiyet ayrımcılığı, kaosu ve ırkçılığıyla, tam bir karabasan ülkesidir.

  • Künye: Charlotte Perkins Gilman – Bizim Ülkemiz, çeviren: Aylin Onacak, Otonom Yayıncılık

Kolektif – Osmanlı Laleleri, Osmanlı Kahvehaneleri (2014)

Osmanlı kültürünü konu alan, zamansal kapsamı 18. yüzyıl olan ufuk açıcı makaleler.

Lale Devri ve Osmanlı-Safevi rekabeti, 18. yüzyıl sonu İstanbul Yeniçeri kahvehaneleri, toplumsal cinsiyet ve kentsel mekân yansıması bağlamında Osmanlı kahvehanelerinin konumu, burada irdelenen kimi ilgi çekici konular.

  • Künye: Kolektif – Osmanlı Laleleri, Osmanlı Kahvehaneleri, derleyen: Dana Sajdi, çeviren: Aylin Onacak, Koç Üniversitesi Yayınları

Bryan Sykes – Adem’in Laneti: Erkeklerin Olmadığı Bir Gelecek (2017)

İnsanlığın başında, erkek diye bir bela var.

Şiddet, saldırganlık, açgözlülük… Ne ararsan, onda.

Genetik bilimi alanında çalışmalar yapan Bryan Sykes de bu kitabında, erkeğin olmadığı, daha doğrusu bildiğimiz anlamda erkeklikle çerçevelenmiş cinsiyetlerin olmadığı bir dünya üzerine kafa yoruyor.

Genetik bilimindeki güncel araştırmalar ve evrim kuramından yola çıkan Sykes, aşağıdaki ilgi çekici sorulara yanıt arıyor:

  • Kadınlık genleri erkeklik genlerinin soyunu kurutabilir mi?
  • Kadınlık genlerinin baskın oluşu insanlık için nasıl bir gelecek anlamına geliyor?
  • Erkekteki saldırganlığın genetik nedenleri var mı?
  • Eşcinsellik geni olabilir mi?
  • Cinsel yönelim tam olarak ne zaman belirlenir?
  • Balıklardan cinsellik konusunda öğreneceğimiz neler var?

Künye: Bryan Sykes – Adem’in Laneti: Erkeklerin Olmadığı Bir Gelecek, çeviren: Aylin Onacak, Koç Üniversitesi Yayınları, bilim, 246 sayfa