Ian Kershaw – Hitler 2 (2009)

İngiliz tarihçi Ian Kershaw’ın Adolf Hitler hakkında başvuru niteliğindeki iki ciltlik biyografisinin 1889-1936 dönemini ele alan ilk cildi 2007 yılında yayımlanmıştı.

Kershaw ilk ciltte, Nemesis’in idareyi ele almaya başladığı 1936 yılına kadarki zaman dilimini, yani Hitler’in yenilmez olduğunu düşündüğü Hubris (Kibir) dönemini anlatıyordu.

Biyografinin şimdi yayımlanan ikinci cildi ise, Hitler’in hayatının 1936-1945 arasındaki çöküş sürecini anlatıyor.

Yazarın bu cilt için seçtiği Nemesis ismi, Yunan mitolojisinde cezalandıran tanrıça demek ve tanrıların aşırı kibir ya da “hubris”e yol açan insan budalalığını cezalandırması anlamına geliyor.

  • Künye: Ian Kershaw – Hitler 2, 1936-1945: Nemesis, çeviren: Yavuz Alogan, İthaki Yayınları, biyografi, 1164 sayfa
Reklamlar

Michael Kerrigan – Hitler (2019)

Adolf Hitler ve yaşadığı dönem hakkında hem duru bir anlatımla hem de bolca çizim, fotoğraf ve resimle aydınlanmak isteyenler bu kitabı kaçırmasın.

Michael Kerrigan’ın çalışması, Hitler’i yetiştiği çevre, faaliyetleri ve etkileri bağlamında ele alıyor.

Hitler’in Alman toplumuna dair projelerinin kendi ailesiyle ilişkilerinden nasıl beslendiği, Hitler’in sanatla ilgili görüşlerinin Alman mimari anlayışına yansımaları ve propaganda kullanımının Hitler ile ekibi tarafından benzeri görülmemiş şekilde kullanımı gibi birçok ilgi çekici konuyu aydınlatan çalışma, Hitler’in hayatındaki dram ve gerilimi eksiksiz şekilde veriyor diyebiliriz.

Kitabın, o dönemin tarihi olaylarını işlerken ağırlıklı olarak Hitler’in ruhuna inmesiyle benzer çalışmalardan ayrıldığını söylemeliyiz.

Kerrigan, Hitler’in iç dünyası, kadınlarla ilişkisi, sanata olan düşkünlüğü, çocukluğu, aile yaşamı, okul arkadaşları ve öğretmenleri gibi konularda okuruna önemli bilgiler veriyor.

Son olarak, kitabın 180 çizim, fotoğraf ve resimle zenginleştiğini de özellikle belirtelim.

  • Künye: Michael Kerrigan – Hitler: Canavarın Ardındaki Adam, çeviren: Barbaros Uzunköprü, Kronik Kitap, tarih, 224 sayfa, 2019

Tektaş Ağaoğlu – Almanya’da Faşizm (2019)

Almanya’da faşizmin serüveni, her otoriter rejimin kendine çokça pay çıkarabileceği derslerle doludur.

Tektaş Ağaoğlu’nun bu kitabı ise, Türkiye’de faşizmin kurumsallaştırılmaya çalışıldığı bir dönemde, 1977’de yayımlanmıştı.

Yazarın Halim Togan takma adıyla yazdığı bu kitap, Nazilerin yükselişi ve düşüşünü ayrıntılı bir bakışla izliyor.

Kitap, yeteneksiz bir ressamın nasıl dünyanın başına bela olabileceğini ve daha da önemlisi, Adolf Hitler’in bir hiç olmasına rağmen, sanayicilerin, bankacıların ve büyük toprak sahiplerince kollanıp desteklenmesinin onu nasıl büyük bir canavara dönüştürebileceğini göstermesiyle dikkat çekiyor.

Bu yönüyle çalışma, Hitler’i kişi olarak merkeze almayıp, esas olarak onu iktidara getiren ve onu kullanan perde arkasındaki kişi ve kurumları çok iyi ortaya koymasıyla önemli.

Bu baskısında ayrıca 85 görselin de eklendiği kitaptan birkaç alıntı:

“Artık savaşmak kolay çünkü devletin bütün kaynaklarından yararlanacağız. Radyo ve basın elimizde. Bir propaganda şaheseri yaratacağız. Ve bu defa parasızlık da çekilmeyecek!”

“Bir kere iktidara geçtik mi, onu kimseye vermeyeceğiz. Bakanlıklara bir daha ancak ölülerimizin üzerine basarak girebilirler.”

“Krupp, Thyssen, Karl Bosch, Siemens, Dr. Oetker, Audi, BMW, Daimler, Volkswagen, Porsche, Hugo Boss ve diğerleri Hitler ve Nazilere bolca para, öğüt, destek verdi; yol haritasını çizdi; köle işçiler için toplama kamplarının yerlerini belirledi.”

  • Künye: Tektaş Ağaoğlu – Almanya’da Faşizm, h2O Kitap, tarih, 208 sayfa, 2019

Igal Shamir – Hitler’in Kemanı (2015)

Tarihin seyrini değiştirecek bir sır bilirken, Hitler tarafından öldürülen kemancının izini süren virtüöz Knobel’in başından geçen tehlikeli maceralar, bu romanın konusu.

Knobel, kökleri Rönesans dönemine uzanan bu gizemi aydınlatmaya çalışırken, kendini Avrupa’yı baştan sona kat eden tehlikeli bir kovalamacanın içinde bulur.

  • Künye: Igal Shamir – Hitler’in Kemanı, çeviren: Işık Ergüden, Kırmızı Kedi Yayınevi

Ron Hansen – Hitler’in Yeğeni (2015)

Acımasız diktatör Hitler’in üvey yeğeni Angelika Maria Raubal’ın trajik hikâyesi.

Hitler’in Geli diye hitap ettiği, kendisinin de Hitler’e Alfi dediği Angelika, henüz 23 yaşındayken intihar etmişti.

Roman, genç kadın ile Hitler arasındaki ilişkiyi, Geli’nin intiharının Hitler’de uyandırdığı derin üzüntüyü hikâye ediyor.

  • Künye: Ron Hansen – Hitler’in Yeğeni, çeviren: Ayşegül Pomakoğlu, Maya Kitap

Hans Magnus Enzensberger – Hammerstein’ın Suskunluğu (2018)

Savaş sonrası Alman edebiyatının usta kalemlerinden olan Hans Magnus Enzensberger, şimdi de Hitler döneminden çarpıcı bir kişiliğe sahip Hammerstein’ın ve onun sıra dışı çocuklarının hikâyesini anlatıyor.

Çok zeki, prensiplerinden asla taviz vermez ve karizmatik bir kişilik olan Kurt von Hammerstein, İkinci Dünya Savaşı öncesi Alman ordusunda başkomutandır.

Fakat Adolf Hitler’in 1933’te iktidara gelmesiyle birlikte işler bozulur.

Hammerstein, ordudaki görevini bırakmak zorunda kalır.

Öte yandan Hammerstein’ın, en az kendisi kadar asi ve maceracı çocukları da vardır.

Örneğin bunlardan biri komünizm adına ajanlık yapar, bir diğeri Hitler’e suikast tertipleyen ekibin içindedir.

Roman bu ilginç hikâyelerden hareket ederek Hitler dönemi Almanya’sına, ülkedeki bin bir zorluk baskı altında nefes almaya çalışan Nazi karşıtı muhalefete ve Hitler’e karşı ayaklanmanın pek bilinmeyen yönlerine doğru yol alıyor.

‘Hammerstein’ın Suskunluğu’nun, tarih, anı, inceleme ve kurgunun çok iyi bir bireşimi olduğunu özellikle belirtelim.

  • Künye: Hans Magnus Enzensberger – Hammerstein’ın Suskunluğu, çeviren: Regaip Minareci, Everest Yayınları, roman, 340 sayfa, 2018

Jack El-Hai – Nazi ve Psikiyatrist (2017)

Hırslı Amerikan ordu psikiyatristi Dr. Douglas Kelley ile üst düzey Nazi yöneticilerinden Hermann Göring arasındaki tehlikeli ilişkinin izini süren bir biyografi.

Dr. Douglas Kelley, Amerikan ordusu tarafından, rütbeli Nazilerin mahkemede yargılanmaya akıl sağlığı bakımından elverişli olup olmadıklarını araştırmakla görevlendirilmiş genç bir psikiyatristti.

Bu yönde çalışmalar yapmaya başlayan Kelley, alan için altın değerinde bir arşiv yapar.

Öte yandan Kelley’nin, bu araştırma esnasında yanıtını öğrenmek istediği başka sorular da vardır:

Nazileri diğer insanlardan ayıran psikolojik ve karakteristik ortak özellikleri var mıdır?

Her insanda, Nazilerdekine benzer şekilde, vahşete sebep olma potansiyeli var mıdır?

Kelley bu soruların yanıtlarını ararken, diğer mahkûmlardan daha çok öne çıkan, Adolf Hitler’in sağ kolu Hermann Göring ile yakınlaşır.

Fakat kısa süre sonar samimi bir ilişki kuran Kelley ile Göring arasındaki mesafe tümüyle ortadan kalkmaya başlar.

Bu ilişkinin Kelley açısından asıl trajik yönü ise, Göring’in baskın kişiliğinin etkisinde kalması ve giderek bu usta manipülatörün yönlendirmelerine maruz kalmasıdır.

Zira Kelley’nin hayatı, bu aşamadan sonra alt üst olacaktır.

Kitap, hem tarihin en korkunç suçlularından birinin dünyasına inmesi, hem Nazilerin zihniyetini ortaya koyması ve hem de kötülüğün doğasını serimlemesiyle ilginç bir okuma vaat ediyor.

  • Künye: Jack El-Hai – Nazi ve Psikiyatrist, çeviren: Tolga Yalur, Pegasus Yayınları, biyografi, 352 sayfa