John Douglas – Zihin Avcısı: Mindhunter (2019)

‘Mindhunter’, son dönemde NETFLIX’te yayımlanan en iyi dizilerden.

Bu dizinin en büyük ilhamı ise, elimizdeki kitabın yazarı John Douglas.

Özellikle dizide karşımıza çıkan Holden Ford karakteri, John Douglas’tan esinlenilmiş.

Douglas, en tehlikeli seri katillerin zihinlerini didik didik edip işledikleri suçların ardındaki gerçek nedenleri anlamak için dünyada bir ilk olan ‘psikolojik profil çıkarma’ yöntemini kullandı ve bu yöntem, suç biliminde yeni ve büyük ufuklar açtı.

Geliştirdiği stratejiler ile FBI içinde efsane olan özel Ajan John Douglas, burada yer alan anılarında, seri cinayetlerle ilgili profil çıkarma analizlerini geliştirirken yaşadıklarını bizimle paylaşıyor.

Edmund Kemper, Charles Manson, Ted Bundy ve Ed Gein gibi birçok katille yüz yüze gelen Douglas, bu kişilerin rahatsız edici zihinlerinin ardındaki psikolojik dinamikleri aydınlatmıştı.

Bu yeteneğini kullanarak olay yerlerini inceleyen ve kendine has yöntemleriyle kimsenin göremediği detayları yakalayan Douglas, katillerin profillerini çıkarıp alışkanlıklarını belirledi ve sonraki hamlelerini öngörerek, onların davranışlarını zihninde tekrar ve tekrar yaşadı.

Üstüne üstlük bu yöntemleri kullanarak polisin birçok seri katili yakalamasını sağladı.

Douglas’ın ‘Zihin Avcısı (Mindhunter)’, bu sürece dair pek çok bilinmeyeni aydınlattığı gibi, bizi seri katillerin ve sıra dışı suçluların ürkütücü dünyalarına davet ediyor.

  • Künye: John Douglas – Zihin Avcısı (Mindhunter), çeviren: Feray Tarımtay, Diyojen Yayınevi, psikoloji, 432 sayfa, 2019

William Poundstone – Taş, Kağıt, Makas (2016)

Kendi tahminlerimizin kalitesini artırmak için psikolojiyi nasıl kullanabileceğimizi anlatan pek çok uygulama sunan bir kitap.

Çoktan seçmeli sınavlar, ofis içi bahisler, oyunlar, paket üyelikleri, strateji ve yatırım tercihleri, özellikle başkalarının yaptıkları tercihler nasıl öngörülebilir sorusunun yanıtı, burada.

Kitabın bize sundukları bununla sınırlı değil.

Poundstone, günlük hayatta temas ettiğimiz insanların hangi bariz düşünce kalıplarıyla karar verdiğini, bize hep daha fazlasını tükettirmek için yeni yollar arayan şirketlerin bize hangi zaaflarımız üstünden yüklendikleri gibi konularda bizi daha uyanık olmaya davet ediyor.

  • Künye: William Poundstone – Taş, Kağıt, Makas: Bilinecek Kadarını Bilme Sanatı, çeviren: Zeynep Yeşiltuna, Domingo Kitap

Artin Göncü – Oyunda Büyümek (2019)

Artin Göncü, Türkiye’de gelişim psikolojisi alanının önemli isimlerindendir, fakat kendisinin yazıları şu ana kadar kitaplaşmamıştı.

Göncü’nün ufuk açıcı yazılarını bir araya getiren ‘Oyunda Büyümek’ ise, bu talebe yanıt veriyor.

Kitap, oyun ve çocuk gelişimine sosyokültürel açıdan yaklaşmasıyla dikkat çekici.

Göncü, oyun ve çocuk gelişiminin sosyokültürel boyutlarını ana hatlarıyla irdeleyerek kitabına başlıyor.

Devamında da, çocuk oyunlarını ve özellikle de oyunun insanın hayatındaki önemini çok yönlü bir şekilde ortaya koyan makale ve kitap bölümleri yer alıyor.

Dünyanın farklı yerlerinde gerçekleştirilmiş ampirik çalışmalarla da zenginleşmiş çalışmada, bunların yanı sıra, erken eğitim ve çocuk yetiştirme konuları da sosyokültürel açıdan değerlendiriliyor.

Kitapta,

  • Kültürel etkinlik olarak çocuk oyunları,
  • Çocuk oyunlarında kültürel varyasyon,
  • Piaget ve Vygotsky’nin oyun anlayışlarının karşılaştırılması,
  • Bireysel, sosyokültürel ve eğitimsel yorumlama olarak simgesel oyun,
  • Ve bunun gibi önemli konular irdeleniyor.

Künye: Artin Göncü – Oyunda Büyümek: Çocuk Gelişimi ve Eğitimine Sosyokültürel Bakış, çeviren: Ayşegül Turan, Koç Üniversitesi Yayınları, psikoloji, 350 sayfa, 2019

Hasan Alp Karaosmanoğlu – Hepsini İstiyorum Hemen İstiyorum (2019)

Sürekli erteleme, maddenin kötüye kullanımı, internet bağımlılığı, ayrıcalık arama ve büyüklenme gibi pek çok dürtüsel ve büyüklenmeci davranışın kökeninde yatan nedenler nedir?

Hasan Alp Karaosmanoğlu ‘Hepsini Hemen İstiyorum’da, bu tür duyguları ayrıntılı bir şekilde açıkladığı gibi bunların aşılabilmesi konusunda kimi çözümler de sunuyor.

Sürekli kendini haklı görenleri, başkalarının dediklerini yeterince önemsemeyenleri, her konuda en iyi olmak zorunda hissedenleri, bilindiği gibi etrafımızda da hep görürüz.

Karaosmanoğlu, klinikten ve güncel yaşamdan örneklerle bu tip kişilik özelliklerini açıkladığı kitabı, aynı zamanda bu gibi sorunlardan mustarip olanlar için nitelikli bir rehber.

Karaosmanoğlu’nun çarpıcı değerlendirmesine göre, böyle sorunların kökeninde, atalarımızdan bize miras kalan esir veya köle durumuna düşme korkusu yatıyor.

  • Künye: Hasan Alp Karaosmanoğlu – Hepsini İstiyorum Hemen İstiyorum: Dürtüsel ve Büyüklenmeci Davranışlarla Başa Çıkmak, PsikoNet Yayınları, psikoloji, 208 sayfa, 2019

Don Joseph Goewey – Strese Son! (2016)

Başarının nörobilimiyle uğraşan Don Joseph Goewey’den, üst beyin ağlarında bir yolculuk.

Yazar, stresin üst beyin ağlarını zayıflattığını, ona hasar verdiğini ve nihayetinde bu durumun hayatın her alanındaki mükemmelliğe sekte vurduğunu savunuyor.

Strese dair farkındalık kazanmak ve onun üstesinden gelmek isteyenlere.

  • Künye: Don Joseph Goewey – Strese Son!, çeviren: Aysun Babacan, NTV Yayınları

Rollo May – Psikoterapist ve Mitlere Yolculuk (2016)

Batı’da yaşayan modern çağ insanlarının bilinçleri ve bilinçaltlarında yatan mitleri tartışan, önemli bir çalışma.

Rollo May ustalıkla, bireyselliğin ve narsisizmin tümüyle kuşattığı çağımızda, mitlerin kendimizi anlayabilmemiz için nasıl birer araç olarak kullanılabileceği üzerine yoğunlaşıyor.

  • Künye: Rollo May – Psikoterapist ve Mitlere Yolculuk, çeviren: Kerem Işık, Okuyan Us Yayınları

George A. Akerlof ve Robert J. Shiller – Hayvansal Güdüler (2010)

İki yazarlı ‘Hayvansal Güdüler’, davranış bilimlerinden haberdar bir Keynesçiliği inşa etmeye çalışarak, insan psikolojisinin ekonomiyi nasıl yönlendirdiğini ve bunun küresel kapitalizm için neden önemli olduğunu araştırıyor.

“Hayvansal güdüler” kavramının mucidi, John Maynard Keynes.

Keynes kavramı, Büyük Bunalım’a yol açan psikolojik etkenleri tanımlamak için kullanmıştı.

Güven, korku, sahtekârlık, yolsuzluk, adalet kaygısı ve servet gibi ekonomiyi etkileyen faktörleri “Hayvansal güdüler” olarak tanımlayan yazarlar, ekonomik karmaşayı aşmanın, devletin aktif rol üstlenmesiyle mümkün olabileceğini savunuyor.

  • Künye: George A. Akerlof ve Robert J. Shiller – Hayvansal Güdüler, çeviren: Neşenur Domaniç ve Levent Konyar, Scala Yayıncılık, psikoloji, 248 sayfa