Mahvish Rukhsana Khan – Guantánamo Günlüğüm (2009)

‘Guantánamo Günlüğüm’ kitabının yazarı Mahvish Rukhsana Khan, Afgan asıllı göçmen bir aileye mensup.

2005 yılında Miami Üniversitesi’nde öğrenciyken Guantánamo Körfezi’ndeki Afgan tutsaklara tercümanlık yapmak için gönüllü olur.

Khan kitabında, burada gördüklerinin yanı sıra, tutsakların ailelerinin hikâyesini de anlatıyor.

Kitabına bir pediatri uzmanı olan Dr. Ali Şah Musavi’nin hikâyesi ile başlayan Khan, kampa gerçekleştirdiği ziyaretlerden sonra, çoğunun buraya getirilmiş masum insanlar olduklarını öğrenir.

Khan anılarında, tutsakların anlatımıyla, Amerikan askerlerinin bu kampta yaptıkları insanlık dışı muameleyi ve işkenceyi de gözler önüne seriyor.

  • Künye: Mahvish Rukhsana Khan – Guantánamo Günlüğüm, çeviren: Başak Akın, Literatür Yayıncılık, anı, 220 sayfa
Reklamlar

Müfid Ekdal – Tanıdığım İnsanlar, Yaşadığım Olaylar (2009)

‘Tanıdığım İnsanlar, Yaşadığım Olaylar’, Müfid Ekdal’la yapılan uzun soluklu söyleşilerden, nam-ı diğer “nehir söyleşi”den oluşuyor.

1918 yılında İstanbul’da doğan Ekdal, 1942 yılında İstanbul Tıp Fakültesi’nden mezun olur ve askere gidinceye kadar Haydarpaşa Numune Hastanesi’nde çalışır.

Terhis olduktan sonra, 1945 yılında aynı hastanenin dahiliye servisinde ihtisasa başlayan Ekdal, 1950 yılında dahiliye uzmanı olur.

Doktorluk kariyerine, İngiltere’de yaptığı kardiyoloji ihtisasını da ekleyen Ekdal, 1979’da aynı hastanenin başhekimliğine atanır.

Hastanede 42 yıl çalışan Ekdal, 1983 yılında emekli oldu.

Halen serbest hekimlik yapan Ekdal’ın bir özelliği de Kadıköy hayranlığı. Halen Feneryolu’nda, doğduğu evde oturan Ekdal, kimi Kadıköy’ü konu edinen sekiz kitabın da yazarı.

Kitap, bir hekim ve bir Kadıköy aşığı Ekdal’ın hayatının izini sürüyor.

  • Künye: Müfid Ekdal – Tanıdığım İnsanlar, Yaşadığım Olaylar, söyleşi: Barış Doster, Destek Yayınları, söyleşi, 187 sayfa

Ebubekir Hazım Tepeyran – Belgelerle Kurtuluş Savaşı (2009)

‘Sarayın İdama Mahkûm Ettiği Dahiliye Nazırı Anlatıyor’ alt başlığını taşıyan ‘Belgelerle Kurtuluş Savaşı’, Meclis’te, saltanatın kaldırılıp cumhuriyet rejiminin kabul edilmesi için önerge verenler arasında yer alan devlet adamı Ebubekir Hazım Tepeyran’ın anılarından oluşuyor.

Elli yılı aşkın süreyle, Türkiye yakın tarihinin önemli aktörlerinden olan Tepeyran’ın, Osmanlı’nın son dönemi ve Milli Mücadele yıllarını kapsayan anılarının yer aldığı kitapta, ilk kez yayımlanan belge ve fotoğraflar da yer alıyor.

Kitap, gazeteci-yazar Oktay Akbal’ın, büyükbabası Tepeyran’la aynı evde yaşadıkları yılları ve bu konuda merak edilenleri anlattığı bir önsözle başlıyor.

  • Künye: Ebubekir Hazım Tepeyran – Belgelerle Kurtuluş Savaşı, Gürer Yayınları, anı, 360 sayfa

Arşaluys Mardiganyan – Parçalanmış Ermenistan (2015)

Ermeni soykırımından mucize eseri kurtulan bir Ermeni kızının hikâyesi.

Amerika’da Ermeni Jan d’Ark’ı olarak anılan Mardiganyan’ın, soykırımın iki yıllık kâbuslarının tüm dehşetini taşıyarak uzun bir süre dolandıktan sonra, 1917’de Erzurum’a, oradan ABD’ye uzanan yolculuğu.

  • Künye: Arşaluys Mardiganyan – Parçalanmış Ermenistan, çeviren: Diran Lokmagözyan, Pencere Yayınları

Marianna Yerasimos – İstanbullu Rum Bir Ailenin Mutfak Serüveni (2019)

Rum mutfağı dünyanın en özgün yemeklerine sahiptir.

Bu kitabın yazarı Marianna Yerasimos da, İstanbul’un Rum azınlığına mensup ailesinin mutfak kapısından bakarak hikâyesini tarifler ve anılarla zenginleştirerek anlatıyor.

Çalışma beş bölümden oluşuyor.

İlk bölümde Yerasimos’un babaannesinden ve onun Kapadokya mirasından gelen yemekler anlatılıyor.

İkinci bölüm yazarın anneannesinden, üçüncü bölüm annesinden öğrendiği yemeklere yer veriyor.

Dördüncü bölüm babasından ve son bölüm ise akrabalardan öğrenilen yemeklerden oluşuyor.

Kitapta pırasalı patates çorbasından çiroz köftesine, gümüşbalığı omletinden midye salmasına, tavuk “milanez”den galatoburekoya birbirinden lezzetli tariflerle karşılaşıyoruz.

Yerasimos bununla da yetinmeyerek tariflerini ilginç hikâye ve anılarla da zenginleştiriyor.

Yeramimos’un kitabı, Rumların özgün kültürel yaşamlarına daha yakından bakmak için her yönüyle harika bir eser.

Kitabın sonunda ise, İstanbul Rumlarının dünyasını zengin bir bakışla izlediği bir yazısı ile 1950’lerin Yunanca popüler şarkılarından bir seçki de yer alıyor.

  • Künye: Marianna Yerasimos – İstanbullu Rum Bir Ailenin Mutfak Serüveni: Tarifler, Hikâyeler, Anılar, Yapı Kredi Yayınları, yemek, 304 sayfa, 2019

Harun Karadeniz – Olaylı Yıllar ve Gençlik (2015)

Kırk dört yıl önce kaybettiğimiz, 68 kuşağının simge isimlerinden Harun Karadeniz’den, bir dönemin gençlik hareketinin geniş bir panoraması.

Karadeniz, öğrenci derneklerinde başlayan politik dönüşümü, Amerikan 6. Filo’suna karşı yapılan gösterileri, üniversite reformu eylemlerini ve işçilerin, köylülerin, tarım emekçilerinin direnişleri gibi konularda önemli bilgiler veriyor.

Türkiye’de toplumsal mücadele tarihinin önde gelen isimlerinden biri olan Harun Karadeniz, 12 Mart askeri darbesinin sistemli şiddetine maruz kalarak, tutuklandı ve tedavi imkânları bilinçli olarak ortadan kaldırıldı.

Ölüme terkedilen Karadeniz’in, yaşama veda etmeden önce kaleme aldığı ‘Olaylı Yıllar ve Gençlik’, 60’lı yılların başından 70’lere uzanan gençlik hareketlerinin geniş bir panoramasını tüm ayrıntılarıyla birlikte bulacaksınız.

  • Künye: Harun Karadeniz – Olaylı Yıllar ve Gençlik, Literatür Yayıncılık, siyaset, 224 sayfa, 2015

Hasan Basri Efendi – Bir Gemi Kâtibinin Esaret Hatıraları (2009)

‘Bir Gemi Kâtibinin Esaret Hatıraları’, 1. Dünya Savaşı’nda batırılan Mithatpaşa Şilebi’nin kâtibi Hasan Basri Efendi’nin Rus esaretinde geçirdiği günlerine dair anlatımlarını barındırıyor.

Kitapta, Hasan Basri Efendi’nin Sibirya’daki esir kamplarında yaşadıklarının yanı sıra, duyguları, sıkıntıları, gözlem, düşünce ve eleştirileri samimi bir üslupla okurun karşısına çıkıyor.

Anılarda ayrıca, o günün şartlarında ulaşabilen savaş haberleri ile sonraki yıllarda meydana gelen Bolşevik İhtilali ile ilgili bilgiler de yer alıyor.

6 Kasım 1914’te, yazarının içinde bulunduğu şilep ile birlikte Bezm-i Âlem ve Bahr-i Ahmer şilepleri, konvoy halinde seyrederken Rus donanmasına ait savaş gemileri tarafından batırılır.

Şileplerden sağ kurtulanlardan Hasan Basri Efendi, bu trajik anı ve devamındaki esaret günlerini anlatıyor.

  • Künye: Hasan Basri Efendi – Bir Gemi Kâtibinin Esaret Hatıraları, hazırlayan: Bedrettin Görgün, Yapı Kredi Yayınları, anı, 423 sayfa